‘Onghalo yopaulumomumbwe’ oyo aike itai kandula po omumbwe yomaumbo – eengeleka
Eengeleka novandjadjukununi ova tambula ko onghalo yopaulumomumbwe yomaumbo yaNamibia oyo tai pulwa, ashike oda londwela kutya etokolo olo alike itali kandula po omukundu womaumbo inaa manifwa e dulife po300 000. Ongongahangano yeengeleka yedina Council of Churches in Namibia (CCN) Etitano oya tambula ko eshiivifo lomuprima minista mopaliamente oshivike sha dja ko kutya epangelo ola hala […] The post ‘Onghalo yopaulumomumbwe’ oyo aike itai kandula po omumbwe yomaumbo – eengeleka appeared first on The Namibian.
Eengeleka novandjadjukununi ova tambula ko onghalo yopaulumomumbwe yomaumbo yaNamibia oyo tai pulwa, ashike oda londwela kutya etokolo olo alike itali kandula po omukundu womaumbo inaa manifwa e dulife po300 000.
Ongongahangano yeengeleka yedina Council of Churches in Namibia (CCN) Etitano oya tambula ko eshiivifo lomuprima minista mopaliamente oshivike sha dja ko kutya epangelo ola hala okushiivifa onghalo yopaulumomumbwe yomaumbo noundjuwo.
Hamushangandjai woCCN James Fredericks, okwa ti onghatu ei oya tambula ko omumbwe yomaumbo oyo tai hepeke Ovanamibia vahapu, unene ngaa ovo ve li momalukanda.
Okwa ti ovanhu vahapu otava twikile nokukala vehe na omaumbo, omeva a yela, oundjuwo nolusheno.
“Ashike nande ongaho, etokolo, nali endele pamwe nomilandu da pama, oimaliwa ya wana nomafimbo etulomoilonga a yela oo taa etele oshiwana osho sha kumwa ouwa,” Fredericks ta ti.
Eengeleka oda tambula ko etokolo lepangelo lokuwedela omutengenekwafaneko womaumbo okudja peemiliona N$50 okuya peemiliona N$700.
Oda pula yoo vali etulomoilonga la endelela lopolohalama yokuyandja eenhele domaumbo oshali nokuwedela oshimaliwa shokuwapalekifa omadu.
“Okumona edu la wapalekwa natango oku li einda lakula unene tali imbi Ovanamibia va mone omaumbo opamufika,” Fredericks ta ti.
“Inapa kala pu na ofamili tai fininikwa i teelele omido dihapu opo i mone omayakulo oo a fimana koundjolowele nokefimano lounhu,” osho a ti ngaho.
Ovaleli veengeleka ova teelelika va kundafane kombinga yomaumbo noundjuwo moshoongalele shovaleli veengeleka voCCN noshoongalele shokomudo, osho sha tameka onghela.
Eedula heyali konima presidente Hage Geingob kwa li a shiivifa kutya eebashu odi li omukundu wakula wopashiwana momudo 2019, Namibia natango ota twikile nomumbwe yomaumbo, omalukanda taa kulu nomaumbo inaa manifwa e dulife po300 000.
Onghalo yopaulumomumbwe, etokolo lepangelo olo tali pitike omalelo a tule moilonga omilandu dowina nokutala koshikumungu eshi opo shi ungaungwe nasho nawa.
Ngurare oshivike sha dja ko okwa ti eemiliona N$34 oda longekidwa nale ongonghatu yotete yokuungaunga nomaupyakadi oundjuwo.
Okwa ti haende akula okwa yandja omayele kutya okatendo komikundu doludi eli komudo 2012 otaka dulu okulongifwa kuningwe etokolo lopaulumomumbwe lomaumbo noundjuwo.
Ngurare okwa ti okakomitiye kokuungaunga nomikundu doludi eli kopashiwana otaka ungaunga nale noshikumungu eshi.
“Okomitiye otai ka lopota kOkabinete nokudja opo opaliamente otai ka lopotelwa eyokomesho,” osho a ti ngaho.
Eshiivifo ola shakenekwa komaliudo a yooloka okudja kovandjadjukununi vopolitika, ovanapolitika, eengeleka novapopili vomaumbo.
Omundjadjukununi wopolitika Ndumba Kamwanyah okwa ti eshiivifo eli oli li etambuleko lakula lomukundu womaumbo, ashike okwa londwela kutya eshiivifo olo alike itali kandula po omukundu.
“Nande eshiivifo eli otali ulike kutya epangelo ola tambula ko omumbwe yomaumbo.
Eshiivifo olo alike itali kandula po omukundu womumbwe yomaumbo,” osho a ti ngaho.
Kamwanyah okwa ti Namibia okwa ninga nale omaudaneko oludi eli, ashike eyokomesho ola kala tali katekwa keyandjo lomadu, oimaliwa inai wana, etulomoilonga la nghundipala noulingilingi.
“Epangelo lopaife oli na omhito yokuninga oinima ya yooloka, ashike nashi talelwe koidjemo i liwetikile ponhele yomashiivifo,” osho a ti ngaho.
Okwa ti epangelo nali tale komaumbo e na ombilixa nokokuwapaleka omadu.
Omundjadjukununi woikwapolitika Sackaria Johannes okwa ti okushiivifa onghalo yopaulumomumbwe kaku na eshi taku ti ngee epangelo ola twikile okulongifa omilandu de lifa domaumbo nomilandu detulomoilonga.
“Ngee kapu na omalunduluko momukalo nomulandu, kandi wete ngee otapa kala elunduluko lashili,” osho a ti ngaho.
Omuleli wongudu yoPopolar Democratic Movement McHenry Venaani okwa pula ngee eshiivifo otali eta po shaa ngaa puhe na oimaliwa ya wana.
“Kepulo lomaumbo, otu shi shii kamu na oimaliwa.
Nande otu shiivife omumbwe yomaumbo, ngee kapu na oshimaliwa, omaumbo oo inaa manifwa itaa ungaungwa nao,” osho a ti ngaho.
The post ‘Onghalo yopaulumomumbwe’ oyo aike itai kandula po omumbwe yomaumbo – eengeleka appeared first on The Namibian.